Tóm tắt: Quan hệ Việt Nam - Ấn Độ là mối quan hệ truyền thống, có lịch sử gắn bó từ lâu đời được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Thủ tướng Jawaharlal Nehru kế thừa và phát triển lên một tầm cao mới. Mối quan hệ này không ngừng được các thế hệ lãnh đạo và nhân dân hai nước cùng nhau vun đắp, giữ gìn và phát huy, trở thành quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, đạt được những kết quả quan trọng trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, quốc phòng, an ninh, văn hóa..., tiếp tục có nhiều triển vọng phát triển toàn diện trong tương lai.

Từ khóa: Việt Nam - Ấn Độ; đối tác chiến lược toàn diện

1. Quan hệ đối ngoại Việt Nam-Ấn Độ - Một số kết quả đạt được

Việt Nam và Ấn Độ là hai nước có lịch sử phát triển và thể chế chính trị khác nhau, nhưng hai nước đã xây dựng được mối quan hệ bền vững, tốt đẹp và ngày càng phát triển dựa trên nền tảng chung về mục tiêu chính trị, luôn chia sẻ, ủng hộ lẫn nhau trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc cũng như trong công cuộc xây dựng, phát triển đất nước, góp phần xây dựng nền hòa bình ở khu vực cũng như trên thế giới.

Năm 1954, Ấn Độ đã mở Tổng Lãnh sự quán tại Hà Nội. Năm 1956, Việt Nam lập Tổng Lãnh sự quán tại New Delhi. Năm 1972, hai nước quyết định nâng tầm quan hệ ngoại giao lên cấp Đại sứ và chính thức thiết lập mối quan hệ ngoại giao Việt Nam-Ấn Độ. Năm 2003, hai bên ra Tuyên bố chung về khuôn khổ hợp tác toàn diện giữa nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Ấn Độ bước vào thế kỷ XXI. Năm 2007, hai nước ký Tuyên bố chung về Quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam-Ấn Độ. Việc thiết lập quan hệ “đối tác chiến lược” đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong quan hệ Việt Nam-Ấn Độ, thúc đẩy hai nước cùng hợp tác phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực: chính trị, quốc phòng-an ninh, khoa học-công nghệ, kinh tế-thương mại. Trong đó, chính trị-ngoại giao giữ vai trò là trụ cột trong quan hệ song phương giữa hai nước.

Đặc biệt, sau chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (tháng 9-2016), hai nước nhất trí nâng mối quan hệ lên tầm “đối tác chiến lược toàn diện”, đánh dấu bước phát triển mới, thúc đẩy mối quan hệ giữa hai nước. Đến nay, quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ (giai đoạn 2016-2020) đạt được những thành quả tốt đẹp.

Quan hệ chính trị-ngoại giao luôn giữ vai trò chủ đạo, đạt nhiều kết quả quan trọng

Lĩnh vực chính trị-ngoại giao luôn giữ vai trò chủ đạo trong quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước. Việt Nam và Ấn Độ có sự tương đồng cao về những vấn đề khu vực và quốc tế với quan điểm, mục tiêu chung là tăng cường ổn định và phát triển. Các cơ chế hợp tác chính trị-ngoại giao ngày càng được củng cố và đi vào chiều sâu; hai bên ủng hộ, phối hợp với nhau trong các tổ chức, diễn đàn đa phương... Mối quan hệ giữa hai nước ngày càng bền vững thông qua việc duy trì đều đặn các chuyến thăm lẫn nhau, tiếp xúc cấp cao và các cấp trên các kênh đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân.

Quan hệ giữa hai nước trên kênh đối ngoại Đảng phát triển tốt đẹp. Quan hệ giữa Đảng Cộng sản Việt Nam với các đảng cầm quyền, các đảng tham chính ở Ấn Độ như: Đảng Cộng sản Ấn Độ (CPI) và Đảng Cộng sản Ấn Độ Mácxít (CPI-M), Đảng Quốc đại (INC), Đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP)... ngày càng được củng cố và phát triển. Tất cả các đảng ở Ấn Độ đều ủng hộ và mong muốn tăng cường quan hệ gắn bó tốt đẹp với Đảng Cộng sản Việt Nam và quan hệ với Việt Nam trên tinh thần “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ - coi đó là một chính sách nhất quán, ổn định và mang tính kế thừa.

Quan hệ ngoại giao nhà nước được tăng cường thông qua các chuyến thăm và tiếp xúc của lãnh đạo hai nước để trao đổi, ủng hộ, cùng nhau đạt được thỏa thuận và có tiếng nói chung về các vấn đề khu vực và toàn cầu, trong đó có vấn đề Biển Đông, nâng cao vai trò và vị thế của mỗi nước ở khu vực và trên thế giới. Trong 3 năm (2016-2018), hai nước đã tiến hành 7 chuyến thăm lẫn nhau ở cấp cao1. Mặc dù khó khăn trong bối cảnh đại dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, khó lường, nhưng quan hệ hợp tác trên lĩnh vực chính trị-ngoại giao hai nước vẫn được thúc đẩy. Các cuộc họp, hội đàm cấp cao giữa hai nước vẫn được tiến hành bằng hình thức trực tuyến. Kỳ họp lần thứ 17 Ủy ban Hỗn hợp Việt Nam-Ấn Độ về hợp tác kinh tế, thương mại, khoa học và công nghệ theo hình thức trực tuyến (25-8-2020) do Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh và Bộ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar đồng chủ trì. Hai bên nhấn mạnh, quan hệ kinh tế, thương mại, đầu tư là hợp tác trọng tâm cần thúc đẩy. Ngày 21-12-2020, Hội đàm cấp cao trực tuyến Việt Nam-Ấn Độ, do Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa XHCN Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc và Thủ tướng Cộng hòa Ấn Độ Narendra Modi đồng chủ trì; đã thông qua Tuyên bố tầm nhìn chung Việt Nam-Ấn Độ về hòa bình, thịnh vượng và người dân, để định hướng phát triển quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” giữa hai nước trong những năm tiếp theo.

Các chuyến thăm cấp cao, các cuộc tiếp xúc, tọa đàm trao đổi giữa lãnh đạo hai nước có ý nghĩa quan trọng, làm sâu sắc thêm và cụ thể hóa quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” giữa hai nước. Trên nền tảng đó, cơ chế đối thoại ở nhiều cấp trong các hoạt động ngoại giao-chính trị, kinh tế và một số lĩnh vực khác được tạo dựng và phát triển. Hai nước đã đạt được nhiều thỏa thuận quan trọng mang tính chiến lược, vừa định hướng tổng thể cho quan hệ hai nước trong thời gian dài, vừa kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc và góp phần củng cố vững chắc sự hiểu biết, tin cậy lẫn nhau giữa hai nước. Hai bên đã ký kết nhiều thỏa thuận hợp tác trên các lĩnh vực: kinh tế, quốc phòng-an ninh, y tế, nông nghiệp, công nghệ thông tin...2 và 3 chương trình hợp tác3. Cũng trong các chuyến thăm, nhiều biên bản ghi nhớ4 được ký kết, mở ra cơ hội thúc đẩy quan hệ song phương trên các lĩnh vực, đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa quan hệ giữa hai nước.

Đối ngoại nhân dân giữa hai nước luôn được chú trọng và coi đó là một trong những đặc thù của quan hệ Việt Nam-Ấn Độ nhằm xây dựng và củng cố tình hữu nghị, tăng cường hiểu biết lẫn nhau, quảng bá hình ảnh đất nước, con người giữa nhân dân hai nước. Đối ngoại nhân dân được đẩy mạnh và trở thành cầu nối quan trọng, góp phần củng cố mối quan hệ giữa nhân dân hai nước. Trong đó, Ủy ban Đoàn kết Ấn Độ-Việt Nam có vai trò quan trọng, được coi là kênh tổ chức các hoạt động đối ngoại nhân dân. Việc tăng cường quan hệ đối ngoại nhân dân hai nước thông qua các hoạt động hợp tác văn hóa, trao đổi giáo dục-một trong 5 trụ cột chính trong quan hệ song phương, đã và đang thúc đẩy quan hệ đối ngoại giữa các đảng và Chính phủ hai nước, là sự nhất quán trong chính sách của Việt Nam cũng như của tất cả các chính đảng ở Ấn Độ.

Trong thời gian tới, hai nước tiếp tục phối hợp chặt chẽ thực hiện Chương trình hành động triển khai quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giai đoạn 2021-2023; duy trì thường xuyên các cơ chế hợp tác song phương sẵn có; phối hợp tổ chức các hoạt động kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2022.

Quan hệ hợp tác kinh tế, quốc phòng, an ninh, văn hóa, khoa học, giáo dục tiếp tục được đẩy mạnh

Trong lĩnh vực kinh tế, hợp tác giữa hai nước không ngừng phát triển và luôn được coi là động lực chính để thúc đẩy các quan hệ song phương khác. Đối với Ấn Độ, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 18 trên toàn cầu và trong ASEAN, đối tác thương mại lớn thứ 4 sau Singapore, Indonesia và Malaysia. Đối với Việt Nam, Ấn Độ là đối tác thương mại lớn thứ 7, nguồn nhập khẩu lớn thứ 7 và thị trường xuất khẩu lớn thứ 9 trên toàn cầu5. Quan hệ thương mại Việt Nam-Ấn Độ đã có bước phát triển vượt bậc. Kim ngạch thương mại hai chiều tăng hơn 10 lần từ khi thiết lập “quan hệ đối tác chiến lược” (2007) lên hơn 11 tỷ USD (2019). Theo số liệu của Bộ Công thương Ấn Độ, thương mại Ấn Độ-Việt Nam đạt 13,7 tỷ USD trong năm tài chính 2018-2019, trong đó Ấn Độ xuất khẩu 6,5 tỷ USD và nhập khẩu 7,2 tỷ USD, thương mại năm 2019-2020 giảm xuống còn 12,4 tỷ USD6, một phần do tác động của đại dịch Covid-19.

Hiện nay, đầu tư của Ấn Độ vào Việt Nam khoảng 1,9 tỷ USD, bao gồm các khoản đầu tư được chuyển qua các nước thứ ba. Theo Cục Đầu tư nước ngoài Việt Nam, đến tháng 6-2020, Ấn Độ có 278 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đầu tư 887,27 triệu USD, đứng thứ 26 trong số các quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Các lĩnh vực đầu tư chính của Ấn Độ vào Việt Nam là: năng lượng, thăm dò khoáng sản, chế biến nông sản, sản xuất đường, chè, cà phê, nông dược, công nghệ thông tin và linh kiện ô tô. Đến năm 2019, đầu tư của Việt Nam sang Ấn Độ là 6 dự án với tổng số vốn  28,55 triệu USD, chủ yếu trong lĩnh vực dược phẩm, công nghệ thông tin, hóa chất và vật liệu xây dựng7.

Lĩnh vực quốc phòng-an ninh là một trong những trụ cột của quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” giữa hai nước, được thúc đẩy nhằm đưa quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ đi vào chiều sâu, thiết thực và hiệu quả hơn trên cơ sở thực hiện các thỏa thuận đã ký kết. Nhiều cơ chế hợp tác được tăng cường: đối thoại cấp Thứ trưởng nhằm tăng cường hợp tác trong các vấn đề an ninh truyền thống và phi truyền thống và triển khai các chương trình đào tạo, nâng cao năng lực; nguyên tắc thiết lập cơ chế đối thoại quốc phòng cấp Bộ trưởng; họp Nhóm hợp tác quốc phòng song phương; tham vấn sĩ quan ba quân chủng (hải quân, lục quân và không quân); các lĩnh vực hợp tác giữa các quân chủng, binh chủng, công nghiệp quốc phòng, nghiên cứu chiến lược, khắc phục hậu quả sau chiến tranh và tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc; hợp tác đào tạo cán bộ.

Từ năm 2016-2020, thông qua các chuyến thăm, các cuộc tiếp xúc, trao đổi lãnh đạo cấp nhà nước và Bộ Quốc phòng hai nước8, đã có nhiều chương trình hợp tác, thỏa thuận mang tính chiến lược, định hướng tổng thể cho quan hệ quốc phòng-an ninh giữa hai nước được ký kết9, kịp thời tháo gỡ những khó khăn nảy sinh và củng cố vững chắc sự hiểu biết, tin cậy lẫn nhau. Trong vấn đề an ninh hàng hải, hai nước có chung quan điểm ủng hộ tự do hàng hải, tăng cường hợp tác hàng hải, bao gồm: chống cướp biển, bảo đảm an ninh các tuyến đường biển, trao đổi thông tin hàng hải phi quân sự. Trên tinh thần đề xuất về thiết lập Đối thoại chiến lược ASEAN-Ấn Độ về hợp tác hàng hải ở Hội nghị cấp cao kỷ niệm ASEAN-Ấn Độ tại NewDelhi (1-2018), hai nước đã thúc đẩy tham khảo song phương về các vấn đề trên biển, nhằm bảo đảm an ninh và ổn định ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương nói chung, khu vực Biển Đông nói riêng, trên cơ sở luật pháp quốc tế. Mối quan hệ an ninh ngày càng phát triển giữa hai nước, trao đổi kinh nghiệm, nâng cao năng lực hải quân Việt Nam, đặc biệt là tác chiến trên biển.

Hợp tác trong lĩnh vực văn hóa tiếp tục giữ vai trò là cầu nối gắn kết hai nước. Hai nước đã ký hiệp định hợp tác và các chương trình trao đổi văn hóa. Các hoạt động văn hóa được tổ chức thường xuyên ở mỗi nước đã tạo động lực mới cho việc tăng cường hiểu biết, giao lưu hữu nghị giữa nhân dân hai nước..., hướng tới xây dựng một mô hình hợp tác văn hóa hiệu quả hơn trong tương lai.

Hợp tác giáo dục-đào tạo giữa hai nước phát triển tốt đẹp với hình thức trao đổi kinh nghiệm và giúp đỡ nhau đào tạo cán bộ. Hằng  năm, Ấn Độ duy trì khoảng 130 suất học bổng ngắn hạn và dài hạn cho sinh viên Việt Nam sang học tập tại Ấn Độ trên nhiều lĩnh vực: nông nghiệp, tin học, tiếng Anh và lĩnh vực công nghệ cao như hạt nhân, viễn thám. Hai nước đã công bố thành lập Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ (CIS), thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (9-2014) và Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam tại Ấn Độ (3-2018) trực thuộc Viện Khoa học Xã hội Ấn Độ (ISS). Các Trung tâm hoạt động, không chỉ góp phần thúc đẩy hợp tác về lĩnh vực giáo dục, mà còn đánh dấu một bước phát triển mới trong quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ.

Trên lĩnh vực khoa học-công nghệ, trên cơ sở Hiệp định Khung về hợp tác khai thác và sử dụng vũ trụ cho mục đích hòa bình; Bản ghi nhớ giữa Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam và Trung tâm Năng lượng hạt nhân toàn cầu Ấn Độ đã được ký kết, hai nước cùng nhau hợp tác về kỹ thuật trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử phục vụ mục đích hòa bình, thúc đẩy hợp tác trong đào tạo và nghiên cứu về hạt nhân. Ấn Độ sẽ hỗ trợ, hợp tác với Việt Nam trong xây dựng Trung tâm Khoa học và Công nghệ hạt nhân, trong đó có lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu mới; triển khai ứng dụng năng lượng nguyên tử trong lĩnh vực y tế. Hiện nay, Việt Nam và Ấn Độ đã xác định một số lĩnh vực trọng tâm trong hợp tác phục vụ cho lợi ích của cả hai bên, trên cơ sở những lĩnh vực có thế mạnh của Ấn Độ, đồng thời đáp ứng yêu cầu của sự phát triển khoa học-công nghệ và nền kinh tế của Việt Nam. Đó là: Nghiên cứu, ứng dụng công nghệ nano trong sản xuất vật liệu, thiết bị phục vụ trong quốc phòng, y tế, nông nghiệp, công nghệ thông tin-viễn thông, hóa chất... Về công nghệ sinh học, hợp tác về công nghệ sinh học trong nông nghiệp là ưu tiên hàng đầu của Việt Nam.

Do có thế mạnh về công nghệ thông tin, nên hợp tác giữa hai nước trên lĩnh vực này khá hiệu quả. Hai bên đã thông qua Biên bản ghi nhớ (MOU) giữa Ấn Độ và Việt Nam về hợp tác trong lĩnh vực công nghệ thông tin. Ấn Độ đã cấp cho Việt Nam nhiều khoản viện trợ không hoàn lại để hỗ trợ cho dự án phát triển nguồn nhân lực cho công nghiệp phần mềm của Việt Nam. Năm 2016, Cơ quan Nghiên cứu không gian Ấn Độ (ISRO) lựa chọn được địa điểm cho dự án thành lập Trung tâm Tiếp nhận, xử lý dữ liệu qua vệ tinh tại Việt Nam, giúp Việt Nam tiếp cận các thông tin từ trung tâm này. Ấn Độ còn hỗ trợ kỹ thuật cho Việt Nam trong lĩnh vực máy tính, công nghệ cao. Các cơ chế hợp tác như Ủy ban Liên chính phủ Việt Nam-Ấn Độ về khoa học-kỹ thuật và văn hóa-giáo dục đã và đang phát huy tác dụng, góp phần tăng sự tin cậy và hiểu biết lẫn nhau cũng như đưa các dự án hợp tác giữa hai nước đi vào chiều sâu.

 

2. Triển vọng phát triển quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ trong thời gian tới

Bên cạnh kết quả đạt được, quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ giai đoạn 2016-2020 vẫn còn một số hạn chế và chưa tương xứng với tinh thần “đối tác chiến lược toàn diện” và tiềm năng của hai nước. Trong hoạt động đối ngoại nhân dân, kết quả đạt được chủ yếu mới dừng ở việc ký kết văn bản hợp tác khung, chưa có ký kết cụ thể; nội dung giao lưu hữu nghị giữa hai nước chưa được đổi mới để thúc đẩy quan hệ hai nước về mọi lĩnh vực. Quan hệ kinh tế, kết quả đạt được chưa tương xứng với tiềm năng và mong muốn của hai nước. Rào cản về chính sách tăng cường bảo hộ mậu dịch của Ấn Độ là một khó khăn. Mặc dù Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN-Ấn Độ đã có hiệu lực thi hành, nhưng trong mức áp thuế nhập khẩu của Ấn Độ đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu mà Việt Nam có lợi thế lại thuộc danh mục nhạy cảm hoặc nằm trong danh mục loại trừ. Ngoài ra, còn nhiều rào cản khác như: hạ tầng cơ sở nghèo nàn, quản lý yếu kém, cơ chế giải quyết tranh chấp bảo thủ, chi phí sản xuất cao, hệ thống pháp luật của Ấn Độ tương đối phức tạp, môi trường kinh doanh, sự tương đồng về cơ cấu xuất nhập khẩu của hai nền kinh tế. Hợp tác trong lĩnh vực khoa học-công nghệ, chưa tương xứng với tiềm năng, mong muốn của hai nước.

Trên cơ sở đánh giá toàn diện kết quả đạt được và hạn chế trong quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ giai đoạn 2016-2020, có thể khẳng định: triển vọng quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ có đầy đủ cơ sở về chính trị, ngoại giao, kinh tế, quốc phòng, an ninh... để phát triển mạnh và sâu rộng hơn nữa, nhất là trong những lĩnh vực đem lại lợi ích thiết thực cho cả hai bên như: hợp tác khai thác dầu khí, hóa dầu, năng lượng, nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là những ngành mà Ấn Độ có thế mạnh như: công nghệ thông tin, điện tử, khoa học công nghệ, quốc phòng, an ninh...; mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực khác như: khai khoáng, chế biến nông sản và thực phẩm công nghệ cao, công nghiệp phần mềm, công nghiệp điện; hợp tác về văn hóa, du lịch; hợp tác đào tạo nguồn nhân lực...

Quan hệ hai nước Việt Nam-Ấn Độ trong thời gian tới sẽ tiếp tục phát triển ổn định theo hướng bình đẳng và cùng có lợi; quan hệ đối tác chiến lược toàn diện sẽ tiếp tục được duy trì, củng cố ở mức độ sâu sắc và toàn diện hơn. Để những tiềm năng hợp tác giữa hai nước thành hiện thực, tương xứng với quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ, góp phần vào công cuộc phát triển ở mỗi nước, Việt Nam phải tích cực, chủ động thúc đẩy mối quan hệ hữu nghị truyền thống sẵn có với Ấn Độ bằng nhiều giải pháp mang lại lợi ích thực sự và hiệu quả về cả kinh tế, chính trị và an ninh cho cả hai nước.

Triển vọng quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” Việt Nam-Ấn Độ phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới. Đây là cơ sở thuận lợi để hai nước cùng hợp tác phát triển, đáp ứng nhu cầu và nguyện vọng chính đáng của nhân dân hai nước, tạo cho hai nước một “không gian lớn” để thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết, hợp tác hữu nghị, đặc biệt quan hệ “đối tác chiến lược toàn diện” tiếp tục có bước phát triển lên tầm cao mới.

 

Bài đăng trên Tạp chí Lịch sử Đảng (in), số 8/2021

1. Thủ tướng Cộng hòa Ấn Độ Narendra Modi thăm Việt Nam (9-2016), Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thăm Ấn Độ (12-2016), Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh thăm Ấn Độ (7-2017), Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc thăm Ấn Độ (1-2018), Chủ tịch nước Trần Đại Quang thăm Ấn Độ (3-2018), Bộ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Sushma Swaraj thăm Việt Nam (8-2018), Tổng thống Ấn Độ Ram Nath Kovind thăm Việt Nam (11-2018)

2. Thỏa thuận hợp tác giữa Quốc hội nước Cộng hòa XHCN Việt Nam và Hạ viện nước Cộng hòa Ấn Độ; Thỏa thuận triển khai giữa Tổng cục Công nghiệp quốc phòng, Bộ Quốc phòng Việt Nam và Cục Sản xuất quốc phòng, Bộ Quốc phòng Ấn Độ về hợp tác công nghiệp quốc phòng; Thỏa thuận triển khai Dự án xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thuộc Trung tâm Công nghệ thông tin và ngoại ngữ giữa Trường Đại học Thông tin liên lạc, Bộ Quốc phòng Việt Nam tại Nha Trang và Đại sứ quán Ấn Độ tại Việt Nam; Thỏa thuận triển khai giữa Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam và Trung tâm Gìn giữ hòa bình Ấn Độ về hợp tác trong lĩnh vực gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc...

3. Tăng số lượng dự án Tác động nhanh (QIP) hỗ trợ thường niên của Ấn Độ dành cho Việt Nam từ 5 lên 10 dự án từ năm tài khóa 2021-2022; Các dự án hỗ trợ phát triển mới trong lĩnh vực bảo tồn di sản ở Việt Nam (nhóm Tháp F ở Mỹ Sơn, Thiền viện Phật giáo Đồng Dương ở Quảng Nam và Tháp Nhạn ở Phú Yên); Dự án xây dựng Bách khoa toàn thư về liên kết văn hóa, văn minh Việt Nam-Ấn Độ

4. Bản ghi nhớ về hợp tác kinh tế và thương mại; Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và Trường Đại học Jawarhalal Nehru, New Delhi; Bản ghi nhớ giữa Bộ Thông tin và  Truyền thông Việt Nam và Bộ Truyền thông Ấn Độ về hợp tác trong lĩnh vực truyền thông; Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Liên đoàn Công nghiệp Ấn Độ; Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Ấn Độ tại Việt Nam và Cục Ngoại vụ-Bộ Ngoại giao Việt Nam; Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Học viện Ngoại giao Việt Nam và Viện Đào tạo Ngoại giao Ấn Độ Sushma Swaraj; Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Tổ chức Hàng hải quốc gia Ấn Độ với Viện Nghiên cứu biển và hải đảo Việt Nam...

5. Xem  Đặng Thái Bình: “Thực trạng kết nối kinh tế giữa Việt Nam và Ấn Độ”, https://vass.gov.vn/nghien-cuu-khoa-hoc-xa-hoi-va-nhan-van/thuc-trang-ket-noi-kinh-te-giua-viet-nam-va-an-do-111, ngày 1-1-2021

6. Xem “Việt Nam - Ấn Độ còn nhiều cơ hội hợp tác kinh doanh”, https://dangcongsan.vn/kinh-te/viet-nam-an-do-con-nhieu-co-hoi-hop-tac-kinh-doanh-570306.html, ngày 18-12-2020

7. Xem  Đặng Thái Bình: “Thực trạng kết nối kinh tế giữa Việt Nam và Ấn Độ”, https://vass.gov.vn/nghien-cuu-khoa-hoc-xa-hoi-va-nhan-van/thuc-trang-ket-noi-kinh-te-giua-viet-nam-va-an-do-111, ngày 1-1-2021

8. Chuyến thăm Ấn Độ của Bộ trưởng Quốc phòng Ngô Xuân Lịch (12-2016); chuyến thăm của Chủ tịch nước Trần Đại Quang (3-2018); chuyến thăm Việt Nam của Bà Nirmala Sitharaman, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ấn Độ (6-2018)...

9. Chương trình hợp tác về các vấn đề gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc và Thỏa thuận kỹ thuật về Chia sẻ thông tin hàng hải phi quân sự; Thỏa thuận hợp tác giữa Bộ Công an Việt Nam và Hội đồng An ninh quốc gia Ấn Độ.