Tạp chí Lịch sử Đảng
Menu

Danh mục Những vấn đề chung 1

Chủ trương và sự chỉ đạo của Trung ương Cục miền Nam về công tác kinh tế - tài chính (1961-1965)

28/09/2026 - 456 lượt xem
Tóm tắt: Giai đoạn 1961-1965, trong bối cảnh cách mạng miền Nam chống chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của đế quốc Mỹ, Trung ương Cục miền Nam xác định công tác kinh tế-tài chính là một trong những nhiệm vụ quan trọng và đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo kiện toàn bộ máy tổ chức, phát triển sản xuất, tự túc lương thực, tiết kiệm, bồi dưỡng sức dân; đồng thời chú trọng huy động, quản lý nguồn thu, bảo đảm ngân sách và đấu tranh kinh tế với địch. Bài viết tập trung làm rõ chủ trương và sự chỉ đạo của Trung ương Cục miền Nam đối với công tác kinh tế-tài chính, củng cố hậu phương tại chỗ ở miền Nam, bảo đảm vật chất cho cuộc kháng chiến, làm thất bại chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của đế quốc Mỹ.

Từ khóa: Trung ương Cục miền Nam; công tác kinh tế - tài chính; 1961-1965
Ngày nhận: 14-9-2026; Ngày thẩm định, đánh giá: 22-9-2026 ; Ngày duyệt đăng: 28-9-2026

POLICIES AND DIRECTION OF THE CENTRAL OFFICE FOR SOUTH VIETNAM ON ECONOMIC AND FINANCIAL WORK (1961–1965)

Abstract: During the 1961–1965 period, in the context of the South Vietnamese revolution’s struggle against the United States’ “Special War” strategy, the Central Office for South Vietnam identified economic and financial work as one of its important tasks. Accordingly, e Central Office for South Vietnamfocused its leadership and direction on consolidating the organizational apparatus, developing production, promoting food self-sufficiency and thrift, and fostering the people’s strength. At the same time, it placed emphasis on mobilizing and managing revenue sources, ensuring budgetary resources, and conducting economic struggles against the enemy. This article focuses on clarifying the policies and direction of the Central Office for South Vietnam regarding economic and financial work, thereby strengthening local rear bases in South Vietnam, ensuring material support for the resistance war, and contributing to the defeat of the United States’ “Special War” strategy.

Keywords: Central Office for South Vietnam; economic and financial work; 1961–1965

Quan điểm của Đảng về vị trí, vai trò của kinh tế tư nhân trong nền kinh tế quốc dân (1986-2026)

25/09/2026 - 469 lượt xem
Tóm tắt: Trong tiến trình phát triển kinh tế Việt Nam, kinh tế tư nhân đã trải qua những giai đoạn phát triển thăng trầm. Tuy nhiên, bước vào thời kỳ đổi mới từ năm 1986 đến nay, quan điểm và chủ trương của Đảng Cộng sản Việt Nam về phát triển kinh tế tư nhân đã có sự thay đổi mang tính bước ngoặt. Từ chỗ dè dặt thừa nhận sự tồn tại khách quan nhằm giải quyết các rào cản, định kiến tiến tới xác định là “bộ phận cấu thành quan trọng”, “một động lực quan trọng”. Đặc biệt, bước đột phá chiến lược được xác lập tại Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4-5-2025 và Đại hội XIV (2026) của Đảng, khi Đảng chính thức định vị kinh tế tư nhân là “một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế”.
Từ khóa: Quan điểm của Đảng; kinh tế tư nhân; tư duy lý luận; (1986-2026)

Ngày nhận bài: 22-2 -2026; Ngày thẩm định đánh giá: 30-8-2026; Ngày duyệt đăng: 21-9-2026

THE COMMUNIST PARTY OF VIETNAM’S PERSPECTIVE ON THE POSITION AND ROLE OF THE PRIVATE ECONOMY IN THE NATIONAL ECONOMY (1986-2026)

Abstract: In the Progress of Vietnam's socio-economic development, the private sector has experienced fluctuations intrinsically linked to various economic management mechanisms. However, since the inception of the innovation process in 1986, the Communist Party of Vietnam's perspectives and guidelines regarding the development of the private economy have undergone a watershed transformation. Transitioning from a cautious acknowledgement of its objective existence to alleviate pressing economic bottlenecks, the Party has progressively dismantled historical prejudices, advancing to designate the sector as an 'important constituent part' and “an important driving force”. Notably, a strategic breakthrough was cemented when the of Vietnam officially positioned the private sector as “the most important driving force of the economy” in Resolution 68-NQ/TW (4-5-2025) and at the 14th National Congress.
Keywords: The perspective of the Communist Party of Vietnam; private sector economy, theoretical thinking, (1986-2026).

Nhận thức mới về quốc phòng, an ninh và kết hợp giữa quốc phòng, an ninh với phát triển kinh tế - xã hội trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng

21/09/2026 - 869 lượt xem
Tóm tắt: Kết hợp giữa quốc phòng, an ninh với phát triển kinh tế - xã hội là sự chủ động gắn kết chặt chẽ, hiệu quả hoạt động của hai lĩnh vực này trong một chỉnh thể thống nhất dưới sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của Đảng; sự quản lý điều hành của Nhà nước nhằm tạo ra sức mạnh tổng hợp, toàn diện trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, nâng cao tiềm lực, vai trò, vị thế quốc gia trong quan hệ quốc tế. Bài viết tập trung làm rõ chủ trương chiến lược của Đảng về kết hợp quốc phòng, an ninh với phát triển kinh tế - xã hội trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng

Từ khóa: Nhận thức mới; quốc phòng, an ninh; kinh tế - xã hội; Đại hội XIV
Ngày nhận: 26-6-2026; Ngày thẩm định, đánh giá: 5-9-2026; Ngày duyệt đăng: 20-9-2026

NEW PERSPECTIVES ON NATIONAL DEFENSE AND SECURITY, AND THE INTEGRATION OF NATIONAL DEFENSE AND SECURITY WITH SOCIO-ECONOMIC DEVELOPMENT IN THE DOCUMENTS OF THE 14TH PARTY CONGRESS

Abstract: Integrating national defense and security with socio-economic development entails the proactive, close, and effective alignment of activities across these sectors into a unified whole, under the Party's centralized and unified leadership and the State's management and administration. This integration aims to generate comprehensive, combined strength for national construction and defense, thereby enhancing the nation's potential, role, and standing in international relations. The article focuses on clarifying the Party's strategic policy regarding the integration of national defense and security with socio-economic development, as outlined in the documents of the 14th National Party Congress.

Keywords: New understanding; national defense and security; socio-economic development; 14th National Party Congress

Đảng Cộng sản Đông Dương giải quyết mối quan hệ giữa mục tiêu chiến lược và nhiệm vụ trước mắt trong những năm 1936-1939

21/09/2026 - 967 lượt xem
Tóm tắt Trong những năm 1936-1939, Đảng Cộng sản Đông Dương tiếp tục xác định 2 nhiệm vụ chiến lược của cách mạng Việt Nam đó là độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Tuy nhiên, trong bối cảnh mới, Đảng tập trung lãnh đạo đấu tranh chống phản động thuộc địa, đòi tự do, dân chủ, cơm áo và hòa bình. Bài viết tập trung làm rõ quá trình Đảng Cộng sản Đông Dương giải quyết mối quan hệ giữa mục tiêu chiến lược và nhiệm vụ trước mắt, kết hợp các hình thức đấu tranh phù hợp với thực tiễn, phát triển phong trào dân chủ và chuẩn bị lực lượng cho giai đoạn cách mạng tiếp theo; trình bày một số kinh nghiệm có giá trị tham khảo đối với việc xác định và thực hiện các nhiệm vụ chiến lược của đất nước trong giai đoạn phát triển mới.

Từ khóa: Đảng Cộng sản Đông Dương; phong trào dân chủ 1936-1939; mục tiêu chiến lược; nhiệm vụ trước mắt; sách lược cách mạng
Ngày nhận bài: 27-7-2026; Ngày thẩm định: 20-8-2026; Ngày duyệt đăng: 19-9-2026

THE INDOCHINESE COMMUNIST PARTY'S APPROACH TO RECONCILING STRATEGIC OBJECTIVES AND IMMEDIATE TASKS (1936–1939)

Abstract: During the period 1936–1939, the Indochinese Communist Party continued to uphold national independence and socialism as the two strategic objectives of the Vietnamese revolution. However, in response to the changing historical circumstances, the Party shifted its immediate focus towards the struggle against colonial reactionaries and for freedom, democracy, improved living conditions, and peace. This article examines how the Indochinese Communist Party addressed the relationship between long-term strategic objectives and immediate revolutionary tasks, adopted appropriate forms of struggle in response to prevailing conditions, advanced the democratic movement, and prepared revolutionary forces for the subsequent stage of the revolution. It also draws lessons from this historical experience that remain relevant to the formulation and implementation of Vietnam's strategic tasks in its new stage of development.
Keywords: the Indochinese Communist Party; Democratic Movement of 1936–1939; strategic objectives; immediate tasks; revolutionary tactics.

Trung ương Cục miền Nam lãnh đạo nhân dân Nam Bộ xây dựng nền kinh tế kháng chiến (1951-1954)

10/09/2026 - 1.621 lượt xem
Tóm tắt: Trong suốt cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, nhân dân Nam Bộ luôn anh dũng, kiên cường, vừa xây dựng lực lượng, tổ chức đánh địch, vừa củng cố, phát triển nền kinh tế kháng chiến. Giai đoạn 1951-1954, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Trung ương Cục miền Nam, nhân dân và lực lượng vũ trang Nam Bộ đã tiếp tục xây dựng nền kinh tế kháng chiến vững mạnh, phục vụ cuộc “trường kỳ kháng chiến”, ổn định và cải thiện đời sống nhân dân trong vùng kháng chiến. Bài viết tập trung làm rõ đường lối, chủ trương của Đảng, quá trình lãnh đạo của Trung ương Cục miền Nam thực hiện xây dựng nền kinh tế kháng chiến ở Nam Bộ trong giai đoạn 1951-1954 và một số kết quả đạt được.

Từ khóa: Trung ương Cục miền Nam; Nam Bộ; Kinh tế kháng chiến; 1951-1954.
Ngày nhận bài: 3-8-2026; Ngày đánh giá thầm định: 4-9-2026; Ngày duyệt đăng: 10-9-2026

THE CENTRAL OFFICE FOR SOUTH VIETNAM LED THE PEOPLE OF SOUTHERN VIETNAM TO BUILD A RESISTANCE ECONOMY (1951–1954)

Abstract: Throughout the resistance war against French colonial aggression, the people of Southern Vietnam demonstrated remarkable courage and resilience, simultaneously building their forces, organizing military operations against the enemy, and consolidating and developing the resistance economy. During the period from 1951 to 1954, under the direct leadership of the Central Office for South Vietnam, the people and armed forces of Southern Vietnam continued to build a strong resistance economy to support the “protracted resistance war,” while stabilizing and improving the living conditions of the population in the resistance zones. This article focuses on clarifying the Party’s policies and guidelines, the leadership of the Central Office for South Vietnam in implementing the construction of the resistance economy in Southern Vietnam during the period 1951–1954, and some of the major results achieved.

Keywords: The Central Office for South Vietnam; Southern Vietnam; Resistance economy; 1951–1954.

Đường lối cách mạng giải phóng dân tộc đúng đắn - Nhân tố quyết định thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945

30/08/2026 - 871 lượt xem
Tóm tắt: Cách mạng Tháng Tám năm 1945 bắt nguồn từ đường lối cách mạng giải phóng dân tộc đúng đắn của Đảng trong việc vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn Việt Nam; thể hiện tư tưởng Hồ Chí Minh về giải quyết đúng đắn mối quan hệ giai cấp - dân tộc, dân tộc - quốc tế, lợi ích quốc gia - lợi ích bộ phận, mục tiêu trước mắt - định hướng lâu dài của cách mạng Việt Nam. Đường lối đó kế thừa con đường đấu tranh của các thế hệ người Việt Nam yêu nước và Đảng đã có 15 năm kiểm nghiệm từ thực tiễn đấu tranh cách mạng, đặc biệt là giai đoạn 1939-1945 với những quyết định mang tính bước ngoặt tại các Hội nghị Trung ương, đặc biệt là Hội nghị lần thứ Tám Ban Chấp hành Trung ương (5-1941), đã đưa đến thành công của Cách mang Tháng Tám năm 1945.

Từ khóa: Đường lối cách mạng giải phóng dân tộc; Cách mạng Tháng Tám năm 1945
Ngày nhận bài: 20-7-2026; Ngày thẩm định: 20-8-2026; Ngày duyệt đăng: 29-8-2026

THE REVOLUTIONARY PATH OF NATIONAL LIBERATION THE DECISIVE FACTOR IN THE VICTORY OF THE AUGUST REVOLUTION OF 1945

Abstract: The August Revolution of 1945 stemmed from the Party’s correct revolutionary line for national liberation, which involved the creative application and development of Marxism–Leninism in accordance with the specific realities of Vietnam. This revolutionary line reflected Ho Chi Minh’s thought on appropriately addressing the relationships between class and nation, national and international interests, national interests and sectional interests, as well as the immediate objectives and long-term orientation of the Vietnamese revolution. It inherited the struggle traditions of generations of Vietnamese patriots, while being tested and refined through 15 years of revolutionary struggle in practice. This was particularly evident during the period from 1939 to 1945, when the Central Committee’s conferences made a series of turning-point decisions, most notably the Eighth Plenum of the Party Central Committee in May 1941. These strategic decisions laid the foundation for and ultimately contributed decisively to the success of the August Revolution of 1945.

Keywords: The revolutionary line for national liberation; The August Revolution of 1945

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 15 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa II xoay chuyển tình thế cách mạng miền Nam

28/08/2026 - 703 lượt xem
Tóm tắt: Sau Hiệp định Genève, Mỹ gạt Pháp ra khỏi guồng máy cai trị và áp đặt chủ nghĩa thực dân mới tại miền Nam Việt Nam, thực hiện chiến lược “tố cộng, diệt cộng” để đàn áp phong trào yêu nước, trả thù những người kháng chiến cũ, tiêu diệt cơ sở cách mạng, phong trào cách mạng miền Nam bị tổn thất nặng nề. Trước tình hình đó, Trung ương Đảng ban hành Nghị quyết số 15 mở đường cho cách mạng miền Nam tiến lên, xoay chuyển tình thế, dẫn đến cuộc “Đồng khởi” chuyển cách mạng miền Nam từ thế giữ gìn lực lượng sang thế tiến công, mở ra bước ngoặt của cách mạng miền Nam.

Từ khóa: Nghị quyết Trung ương 15; cách mạng miền Nam; xoay chuyển tình thế

Quá trình phát triển nhận thức của Đảng về vai trò của kinh tế nhà nước qua 40 năm đổi mới

29/07/2026 - 850 lượt xem
Tóm tắt: Trải qua 40 năm lãnh đạo công cuộc đổi mới, nhận thức của Đảng về vị trí, vai trò của kinh tế nhà nước không ngừng được bổ sung, điều chỉnh, phát triển phù hợp với yêu cầu phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế. Bài viết làm rõ quá trình phát triển nhận thức của Đảng về vai trò của kinh tế nhà nước từ Đại hội VI đến Đại hội XIV, từ đó khẳng định đường lối kinh tế đúng đắn của Đảng và những định hướng đối với kinh tế nhà nước trong thời kỳ phát triển mới của đất nước.

Từ khóa: Đảng Cộng sản Việt Nam; kinh tế nhà nước; vai trò chủ đạo; đổi mới; phát triển nhận thức.
Ngày nhận bài: 2-6-2026; Ngày thẩm định, đánh giá: 24-6-2026; Ngày duyệt đăng: 29-7-2026

Căn cứ địa cách mạng Cao Bằng - Tầm nhìn chiến lược của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc và sự lựa chọn không gian tổ chức Hội nghị Trung ương 8 (5-1941)

26/07/2026 - 516 lượt xem
Tóm tắt: Trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng, tỉnh Cao Bằng đã được xây dựng thành căn cứ địa cách mạng vững chắc của cả nước. Cao Bằng là địa phương có vị trí thuận lợi về địa lý - quân sự và kết nối với lực lượng cách mạng từ bên ngoài lãnh thổ quốc gia; nhân dân các dân tộc có truyền thống đoàn kết, yêu nước và cách mạng; nơi có tổ chức đảng phát triển sâu rộng xuyên suốt từ khi Đảng ra đời và là địa phương thử nghiệm thành công việc xây dựng và phát triển Mặt trận Việt Minh rộng khắp. Với nhãn quan chính trị - quân sự sắc bén, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã lựa chọn Cao Bằng là nơi đặt chân về nước sau 30 năm hoạt động cách mạng ở nước ngoài. Tại địa bàn này, sau một thời gian tích cực chuẩn bị, Người đã triệu tập và chủ trì Hội nghị lần thứ Tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa I (5-1941) thành công với nhiều quan điểm mới, chủ trương sát hợp với tình hình trong nước và quốc tế, mở đường đưa cách mạng Việt Nam tiến lên giành thắng lợi trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945.

Từ khóa: Nguyễn Ái Quốc; Hội nghị Trung ương 8; tầm nhìn chiến lược; tỉnh Cao Bằng.
Ngày nhận bài: 26-5-2026; Ngày thẩm định, đánh giá: 24-6-2026; Ngày duyệt đăng: 26-7-2026

Quan điểm của Đảng về giai cấp nông dân (1930-1954)

20/07/2026 - 753 lượt xem
Tóm tắt: Đảng Cộng sản Việt Nam xác định giai cấp nông dân có vai trò đặc biệt quan trọng trong cuộc cách mạng giải phóng dân tộc và cách mạng xã hội chủ nghĩa. Trong đó, giai cấp nông dân Việt Nam liên minh chặt chẽ với giai cấp công nhân và các lực lượng xã hội khác của dân tộc, dưới sự lãnh đạo của Đảng, đoàn kết đấu tranh đánh đổ chế độ thực dân, phong kiến, giành độc lập, đưa lại ruộng đất cho nông dân, xây dựng xã hội mới - xã hội chủ nghĩa. Những quan điểm này đã được thực tiễn chứng minh, dưới sự lãnh đạo của Đảng, cách mạng Việt Nam đã giành được độc lập năm 1945, đánh bại cuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp, từng bước mang lại ruộng đất cho nông dân trong những năm 1945-1954.
Từ khóa: Quan điểm của Đảng; giai cấp nông dân; cách mạng Việt Nam