Tóm tắt: Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước trở thành biểu tượng của ý chí và sức mạnh của một dân tộc có bản lĩnh và bản sắc văn hóa, quyết tâm đoàn kết đấu tranh vì độc lập, tự do, thống nhất Tổ quốc. Chiến thắng đó đã được thế giới ghi nhận như một sự kiện lịch sử trọng đại của thế kỷ XX và đưa vị thế của dân tộc Việt Nam lên tầm cao mới trên trường quốc tế. Bên cạnh những quan điểm khách quan về cuộc kháng chiến chính nghĩa của nhân dân Việt Nam, vẫn còn nhiều quan điểm lạc lõng, sai trái, thù địch, xuyên tạc lịch sử, làm giảm ý nghĩa thắng lợi của cuộc kháng chiến.

Từ khóa: Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước; chiến tranh chính nghĩa

Tóm tắt: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”, hiền tài mạnh thì nước thịnh, hiền tài yếu thì nước suy. “Quốc gia hưng vong, sĩ phu hữu trách”. Đó là tổng kết về vai trò và trách nhiệm của trí thức trong lịch sử. Lãnh đạo cách mạng Việt Nam, qua các thời kỳ, Đảng đều đặc biệt đề cao và phát huy vai trò của trí thức, góp phần vào thắng lợi của cách mạng. Trong công cuộc đổi mới, đội ngũ trí thức ngày càng lớn mạnh, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển của đất nước. Bài học đúc rút là: đoàn kết, đánh giá đúng, phát huy cao nhất vai trò của trí thức trong sự nghiệp cách mạng; chủ động đào tạo, xây dựng đội ngũ trí thức; những người trí thức nêu cao trách nhiệm trước đất nước, dân tộc.

Từ khóa: Trí thức; đội ngũ trí thức Việt Nam; Đảng lãnh đạo

Tóm tắt: Trải qua 18 năm tiến hành cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, quân và dân Việt Nam đã buộc đế quốc Mỹ phải ký kết Hiệp định Paris về “Chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam” ngày 27-1-1973. Kể từ đây, cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân Việt Nam bước vào giai đoạn mới, tiến lên thực hiện mục tiêu chiến lược giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Để hoàn thành mục tiêu chiến lược này, nhất thiết phải tạo thế, tạo lực và thời cơ cho cách mạng miền Nam; do đó, Đảng đã quyết định thành lập các quân đoàn chủ lực, tạo ra lực lượng quân sự có sức cơ động nhanh, hỏa lực mạnh, khả năng đột kích lớn, đáp ứng các chiến dịch tiến công binh chủng hợp thành quy mô lớn để kết thúc chiến tranh, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Từ khoá: Quân đoàn chủ lực; góp phần thắng lợi; kháng chiến chống Mỹ, cứu nước

Tóm tắt: Kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại là vấn đề lớn, xuyên suốt quá trình Đảng lãnh đạo đấu tranh giành độc lập, giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Trong thời kỳ đổi mới, đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đặc biệt là trước bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, các quốc gia trên thế giới ngày càng liên kết và phụ thuộc chặt chẽ với nhau nên việc kết hợp sức mạnh dân tộc (các nhân tố bên trong - nội lực) và sức mạnh thời đại (các yếu tố bên ngoài - nguồn ngoại lực) của mỗi quốc gia, dân tộc ngày càng có ý nghĩa quan trọng, quyết định đến sự thành bại trong chiến lược phát triển của mỗi nước, trong đó có Việt Nam.

Từ khóa: Nhận thức của Đảng; sức mạnh dân tộc; sức mạnh thời đại; thời kỳ đổi mới

Tóm tắt: Đặc điểm lớn nhất của cách mạng Việt Nam từ năm 1954 đến năm 1975 là cùng một lúc tiến hành hai chiến lược cách mạng khác nhau ở hai miền Nam - Bắc do Đảng lãnh đạo. Ở miền Bắc chuyển sang thực hiện chiến lược cách mạng xã hội chủ nghĩa, ở miền Nam tiếp tục thực hiện chiến lược cách mạng dân tộc, dân chủ, nhân dân, trọng tâm là đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Đây là một chủ trương đúng đắn, bảo đảm yêu cầu về lý luận và thực tiễn cách mạng Việt Nam trong giai đoạn này. Vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, cuối cùng cách mạng Việt Nam đã thành công, kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, đất nước thống nhất, cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Tính độc đáo này khẳng định bản lĩnh độc lập, tự chủ cũng như năng lực lãnh đạo của Đảng trong bối cảnh vừa có hòa bình, vừa có chiến tranh và để lại nhiều kinh nghiệm quý.

Từ khóa: Đảng lãnh đạo; hai nhiệm vụ chiến lược; 1954 - 1975

Tóm tắt: Trong quá trình lãnh đạo, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn nhận thức được tầm quan trọng của khoa học, công nghệ đối với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước. Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, Đảng đã có nhiều chủ trương, giải pháp phát triển và đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong sản xuất và đời sống. Ngày 22-12-2024, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW “về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia”, xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là yếu tố quyết định, là điều kiện tiên quyết, thời cơ tốt nhất để nước ta phát triển giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới. Bài viết tập trung làm rõ chủ trương của Đảng và những kết quả chủ yếu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số từ năm 2016 đến năm 2024.

Từ khóa: Khoa học, công nghệ; đổi mới sáng tạo; chuyển đổi số; Nghị quyết 57-NQ/TW

Lời Ban Biên tập: Ngày 13-1-2025, Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trương ương Đảng tổ chức Hội nghị toàn quốc về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia theo hình thức trực tiếp tại Hội trường Diên Hồng (Ba Đình, Hà Nội) và trực tuyến tại các điểm cầu bộ, ngành Trung ương và các địa phương trong cả nước. Đồng chí Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia dự và phát biểu chỉ đạo, khẳng định vai trò quan trọng của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, coi đây động lực chủ chốt, là "chìa khóa vàng" cho sự phát triển bền vững của đất nước; đồng thời chỉ ra 8 nhiệm vụ, giải pháp để thực hiện cuộc cách mạng phát triển khoa học, công nghệ, góp phần đưa Việt Nam tiến xa trên con đường hiện thực hóa khát vọng phát triển.

Tạp chí Lịch sử Đảng trân trọng trích đăng bài phát biểu của đồng chí Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Tô Lâm. (Bài đăng theo báo Nhân Dân, số 25267, ngày 14-1-2025; Tiêu đề bài viết do Ban biên tập đặt)

Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH là con đường duy nhất đúng đắn của cách mạng Việt Nam. Lịch sử dân tộc Việt Nam từ những năm 30 của thế kỷ XX đến nay đã minh chứng rằng: “Đối với nước ta, không còn con đường nào khác để có độc lập dân tộc thực sự và tự do, hạnh phúc cho nhân dân. Cần nhấn mạnh rằng đây là sự lựa chọn của chính lịch sử, sự lựa chọn đã dứt khoát từ năm 1930 với sự ra đời của Đảng ta trong lúc các phong trào cứu nước từ lập trường Cần Vương đến lập trường tư sản, tiểu tư sản, qua khảo nghiệm lịch sử đều lần lượt thất bại”1.

Từ khoá: Đảng Cộng sản Việt Nam; đấu tranh giải phóng; phát triển dân tộc

Mùa Xuân năm 1930, Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập. Sự ra đời của Đảng là kết quả đấu tranh của dân tộc Việt Nam diễn ra trong suốt hơn 70 năm ròng rã (từ năm 1858 đến năm 1930) với sự thể nghiệm nhiều học thuyết về con đường giải phóng dân tộc và phát triển đất nước, mà đỉnh cao chính là vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác-Lênin vào điều kiện cụ thể Việt Nam. Đó cũng chính là kết quả của quá trình hoạt động phát triển lý luận và nghiên cứu, tổng kết thực tiễn không mệt mỏi của lãnh tụ Nguyễn Aí Quốc - Người sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đảng Cộng sản Việt Nam.

Từ khoá: Đảng Cộng sản Việt Nam; bản lĩnh chính trị; phẩm chất đạo đức; năng lực tổ chức

Tóm tắt: Xây dựng Đảng về tư tưởng là một trong những nội dung rất quan trọng trong công tác xây dựng Đảng và sự nghiệp lãnh đạo cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam. Sự thành công của công cuộc đổi mới đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng, có vai trò rất quan trọng của công tác xây dựng Đảng về tư tưởng. Bài viết tập trung phân tích, luận giải một số nội dung chủ yếu của công tác xây dựng Đảng về tư tưởng trong Văn kiện Đại hội lần thứ XIII của Đảng.

Từ khóa: Công tác xây dựng Đảng về tư tưởng; Văn kiện Đại hội XIII; Đảng Cộng sản Việt Nam